Νικηφόρος Βρεττάκος

Νικηφόρος ΒρεττάκοςΟ Νικηφόρος Βρεττάκος γεννήθηκε στις Κροκεές Λακωνίας το 1912 και πέθανε στην Πλούμιτσα το 1991.

Ζει τα πρώτα παιδικά του χρόνια στην Πλούμιτσα, στους πρόποδες του Ταύγετου, τόπο που θα επιδράσει καταλυτικά την ψυχοσύνθεσή του. Παρακολουθεί το δημοτικό και το γυμνάσιο στις Κροκεές και στο Γύθειο.

Το 1929, εγκαθίσταται στην Αθήνα, για να συνεχίσει τις σπουδές του, αλλά τις εγκαταλείπει σύντομα λόγω οικονομικών δυσχεριών. Εργάζεται ως ιδιωτικός (1930-1938) και δημόσιος υπάλληλος (1938-1947) καθώς και ως λογοτεχνικός συντάκτης σε περιοδικά και εφημερίδες.

Συμμετέχει στον Ελληνο-Ιταλικό πόλεμο (1940-41) και στην Εθνική Αντίσταση από τις γραμμές του ΕΑΜ, ενώ γίνεται μέλος του ΚΚΕ από το οποίο διαγράφεται λίγα χρόνια αργότερα.

Στη συνέχεια, μετακομίζει και εργάζεται στον Πειραία, εκλέγεται μέλος του δημοτικού συμβουλίου, και αναπτύσσει δράσεις ως Πρόεδρος της Καλλιτεχνικής Επιτροπής του Δήμου.

Την περίοδο της δικτατορίας (1967-74), ζει αυτοεξόριστος σε χώρες της Ευρώπης.

Τα τελευταία χρόνια της ζωής του, απολαμβάνει πλατιά αναγνώριση για το έργο του και επιστρέφει όλο και πιο συχνά στη γεννέθλια γη του.

Το ποιητικό του έργο, στο οποίο η φύση και τα σύμβολά της μοιάζουν πανταχού παρόντα, αποτελεί έναν ύμνο στην αγάπη, την ειρήνη και τη «λατρεία του ανθρώπου». Ταλαντευόμενη μεταξύ φωτεινών στιγμών λυρικής κορύφωσης και στιγμών απογοήτευσης συχνά σε συνάφεια με την εποχή του, η γραφή του παρέμεινε ουσιωδώς απλή και συγκλονιστική.

Ποιητικές συλλογές

Κάτω από σκιές και φώτα, 1929
Κατεβαίνοντας στη σιγή των αιώνων, 1933
Οι γκριμάτσες του ανθρώπου, 1935
Ο πόλεμος, 1935
Η επιστολή του κύκνο), 1937
Το ταξίδι του Αρχαγγέλου, 1938
Μαργαρίτα – Εικόνες από το ηλιοβασίλεμα, 1939
Το μεσουράνημα της φωτιάς, 1940
Ηρωϊκή συμφωνία, 1944
Η παραμυθένια πολιτεία, 1947
Το βιβλίο της Μαργαρίτας, 1949
Ο Ταΰγετος και η σιωπή, 1949
Τα θολά ποτάμια, 1950
Πλούμιτσα, 1952
Έξοδος με το άλογο, 1952
Η μητέρα μου στη εκκλησία, 1952
Στον Ρόμπερτ Οπενχάϊμερ, 1954
Ο χρόνος και το ποτάμι, 1957
Βασιλική δρύς, 1959
Το βάθος του κόσμου, 1961
Ωδή στον ήλιο, 1974
Διαμαρτυρία, 1974
Το ποτάμι Μπυές και τα εφτά ελεγεία, 1975
Απογευματινό ηλιοτρόπιο, 1976
Ο Προμηθέας ή το παιχνίδι μιας μέρας, 1978
Λειτουργία κάτω από την Ακρόπολη, 1981
Ο διακεκριμένος πλανήτης, 1983
Ηλιακός λύχνος, 1984
Εκκρεμής δωρεά, 1986
Η φιλοσοφία των λουλουδιών, 1988
Συνάντηση με τη θάλασσα, 1991

Συγκεντρωτικές εκδόσεις και ανθολογίες

Τα ποιήματα 1 (1929-1961), Τρία φύλλα
Τα ποιήματα 2 (1961-1976), Τρία φύλλα
Τα ποιήματα 3 (1978-1988), Τρία φύλλα

Η εκλογή μου: Ποιήματα 1933-1991, Εκδόσεις Ποταμός, 2008

Το έργο του εχει μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες.

Στο ainigma.net κυκλοφορεί σε γαλλική μετάφραση η επιλογή ποιημάτων Mon soleil (Ο ήλιος μου).

Βραβεία

Πρώτο Κρατικό Βραβείο Ποίησης (1940, 1956, 1982)
Βραβείο Κώστα και Ελένης Ουράνη της Ακαδημίας Αθηνών (1974)
Βραβείο της Διεθνούς Biennale ποίησης στο Knokke του Βελγίου (1980)
Βραβείο της Εταιρείας Σικελικών Γραμμάτων και Τεχνών (1980)
Αριστείο Γραμμάτων από την Ακαδημία Αθηνών (1982)
Μετάλλιο Χρυσός Πήγασος της Πανελλήνιας Ένωσης Λογοτεχνών (1989)

Προτάθηκε ως υποψήφιος για το βραβείο Νόμπελ.